Class 8 Physics Ch-5: SOUND (ధ్వని)

JACOB GAPP SCHOOL, PALADUGU Curator: Bro. Balaswamy Full Document Unlocked

Physical Sciences - Chapter 5: SOUND (ధ్వని)

An open, highly accessible bilingual learning guide covering the entire chapter from Page 65 through Page 82. Explore theory, 80 Telugu concepts with examples, 80 glossary terms, every question from Improve Your Learning, all experiments, and the Golconda Fort acoustic marvel.

Language Display:

Exhaustive Page-by-Page Chapter Breakdown (పేజీల వారీగా సమగ్ర పాఠ్యాంశం)

Class 8 Physical Sciences SCERT Chapter 5: Pages 65 to 81 with paragraph numbers & Telugu descriptions.

📄 Page 65: Production of Sound & Activity 1-2 Telangana SCERT Class 8

English Text (65.1 & 65.2):

We are constantly exposed to various sounds: chirping birds, vehicular traffic, musical instruments, and conversation. Sound is an omnipresent phenomenon vital for human communication.

Activity 1: Listening quietly and tabulating sounds (e.g. feeble barking of distant dog, bell ringing).

Activity 2: A student facing the blackboard identifies sources solely from acoustic sound signatures: "Gala Gala" (stones rattling in a metal box), "Eela" (whistling from mouth), scale striking a table, shoes thumping on the ground.

తెలుగు సమగ్ర వివరణ (65.1 & 65.2):

రోజంతా మనం రకరకాల శబ్దాలు వింటుంటాం. పక్షుల కిలకిలారావాలు, వాహనాల రొద, మనుషుల మాటలు నిత్యం మన చుట్టూ ఉంటాయి. ధ్వని సర్వవ్యాప్తమైనది మరియు మానవ భావప్రసారానికి అత్యంత ప్రధాన సాధనం.

కృత్యం 1 & 2: కంటితో చూడకుండానే శబ్దం ఆధారంగా వస్తువులను గుర్తించడం. బ్లాక్‌బోర్డు వైపు నిల్చున్న విద్యార్థి పెట్టెలో రాళ్ళు కదిలించిన శబ్దాన్ని ('గల గల'), నోటి ఈల శబ్దాన్ని ('ఈల'), బల్లపై స్కేల్ కొట్టిన చప్పుడును సులభంగా పోల్చగలడు.

📄 Page 66: Activity 3 - Vibrating Body Produces Sound Fig-1: Brass Bell Experiment

English Text (66.1):

Take a brass bell (pooja bell or school bell). Ring the bell and listen carefully. Now touch the ringing bell tightly with your hand. The sound stops immediately.

Core Inference: Vibrations produce sound. When you hold the bell firmly with your hand, the physical vibrations are mechanically dampened, immediately stopping the sound.

తెలుగు సమగ్ర వివరణ (66.1):

పాఠశాల లేదా పూజ గదిలోని ఇత్తడి గంటను మోగించినప్పుడు అది స్పష్టమైన ధ్వనిని ఇస్తుంది. గంటను చేత్తో తాకినప్పుడు అది వేగంగా కంపిస్తున్నట్లు అనుభవమవుతుంది. గంటను చేతులతో గట్టిగా అదిమి పట్టుకున్నప్పుడు ఆ కంపనాలు ఆగిపోతాయి; వెనువెంటనే శబ్దం కూడా మూగబోతుంది. వస్తువు కంపిస్తున్నంత సేపే ధ్వని వెలువడుతుందని ఇది రుజువు చేస్తుంది.

📄 Page 67: Activities with Matchbox, Paper, Water Plate & Hacksaw Blade Figs 2, 3, 4, 5

English Text (67.1):

1. Matchbox & Rubber Band: Plucking the stretched band creates an audible buzz with perceptible hand vibrations.
2. Blowing Notebook Pages: Air stream flutters paper edges producing whistling sounds.
3. Water Plate: Striking the metal plate rim creates concentric ripple waves on the water surface.
4. Clamped Hacksaw Blade: Pressing and suddenly releasing the blade generates rapid to-and-fro vibrations and sustained sound.

Conclusion: A vibrating body invariably produces sound.

తెలుగు సమగ్ర వివరణ (67.1):

నాలుగు అద్భుతమైన ప్రయోగాలు: (1) అగ్గిపెట్టెకు బిగించిన రబ్బరు పట్టీని మీటినప్పుడు అది కంపిస్తూ ఝుంకార నాదం చేస్తుంది. (2) పుస్తకపు కాగితాల మధ్య గాలి ఊదినప్పుడు కాగితాలు రెపరెపలాడుతూ ధ్వనిస్తాయి. (3) నీటి పళ్ళెం అంచున కొట్టినప్పుడు నీటిలో గుండ్రని అలలు లేచి కంపనాలను కంటికి చూపిస్తాయి. (4) ఇటుక కింద అదిమిపెట్టిన హ్యాక్-సా బ్లేడును మీటి వదిలితే అది వేగంగా పైకి కిందికి కదులుతూ శబ్దం చేస్తుంది. ఈ ప్రయోగాల ద్వారా కంపించే ప్రతి వస్తువూ ధ్వనిని పుట్టిస్తుందని నిర్ధారించవచ్చు.

📄 Page 68: Activity 4 - Sound Has Energy & Musical Instruments Fig-6: Dancing Sand Particles

English Text (68.1):

A mobile phone is placed inside a cut plastic bottle covered with a tightly stretched balloon diaphragm. Sand grains or sugar crystals are sprinkled on top. When music plays loudly, sound waves hit the membrane, transferring mechanical kinetic energy causing the sand grains to bounce/dance.

Inference: Sound has genuine mechanical energy to perform work.

తెలుగు సమగ్ర వివరణ (68.1):

కత్తిరించిన ప్లాస్టిక్ సీసాలో మొబైల్ ఉంచి, మూతికి బెలూన్ పొరను బిగుతుగా కట్టి, దానిపై ఇసుక లేదా చక్కెర రేణువులను ఉంచాలి. మొబైల్‌లో ఎక్కువ శబ్దంతో పాటలు పెట్టినప్పుడు బెలూన్ పొర కంపిస్తూ ఇసుక రేణువులను పైపైకి ఎగిరేలా చేస్తుంది. ధ్వని తరంగాలు తీసుకెళ్లే యాంత్రిక శక్తి బెలూన్ పొరకు బదిలీ కావడం వల్లే రేణువులు నాట్యం చేస్తాయి. కాబట్టి ధ్వనికి పదార్థాన్ని కదిలించే శక్తి ఉందని స్పష్టమవుతుంది.

📄 Page 69: Table 3, Rainfall Sound Activity 5 & Jalatarang Activity 6 Fig-8: Jalatarang

English Text (69.1):

Table 3: In Tabla, both the stretched membrane and the enclosed air body vibrate together. In Flute, air columns vibrate.

Activity 5: Clapping progressively from one finger to four fingers and reversing simulates the start and retreat of rainfall.

Activity 6 (Jalatarang): Metal bowls filled with varying water levels struck with a spoon produce distinct musical notes. Altering water level alters the vibrating air/water column, changing sound pitch.

తెలుగు సమగ్ర వివరణ (69.1):

పట్టిక 3: తబలాలో చర్మపు పొరతో పాటు లోపలి గాలి బోలు భాగం కూడా కంపిస్తుంది. వేణువులో వాయు స్తంభం కంపిస్తుంది.

కృత్యం 5: అరచేతిపై ఒక వేలు, రెండు వేళ్ళు, మూడు, నాలుగు వేళ్ళతో చప్పట్లు క్రమంగా పెంచుతూ తగ్గిస్తే వర్షం మొదలవడం, తగ్గడం లాంటి శబ్దం వస్తుంది.

కృత్యం 6 (జలతరంగిణి): వేర్వేరు పరిమాణాల్లో నీరు నింపిన గిన్నెలపై చెంచాతో కొట్టినప్పుడు శ్రావ్యమైన విభిన్న స్వరాలు పుడతాయి. గిన్నెలోని నీటి మట్టం మారేకొద్దీ గాలి స్తంభం పొడవు మారి కంపన పౌనఃపున్యం మారుతుంది.

📄 Page 70: Musical Maestros & Sound Produced by Humans Ustad Bismillah Khan & Veena Chitti Babu

English Text (70.1):

Ustad Bismillah Khan: World-renowned Shehnai maestro born in Bihar, mastered the instrument in holy Varanasi on the banks of the Ganges.

Chitti Babu: Celebrated classical Veena maestro of Carnatic music. His name became synonymous with the Veena.

Human Speech: Animals use primitive communication sounds (e.g. honeybees buzz to signal flowers). Humans organize sounds into speech using throat vibrations.

తెలుగు సమగ్ర వివరణ (70.1):

భారతరత్న బిస్మిల్లా ఖాన్: షెహనాయ్ వాదనలో సాటిలేని ప్రావీణ్యం సంపాదించిన ప్రపంచ ప్రసిద్ధ కళాకారుడు. కాశీ విశ్వనాథ ఆలయంలో షెహనాయ్ వాయించి భారతీయ శాస్త్రీయ సంగీతాన్ని విశ్వవ్యాప్తం చేశారు.

వీణా చిట్టిబాబు: కర్ణాటక సంగీతంలో వీణా నాదానికి చిరునామాగా నిలిచిన అపురూప విద్వాంసుడు.

మానవ సంభాషణ: జంతువులు ప్రాథమిక శబ్దాలతో సమాచారం ఇచ్చుకుంటే (తేనెటీగలు పువ్వులను చూసినప్పుడు నాట్యం చేస్తూ శబ్దం చేస్తాయి), మానవులు స్వరపేటిక ద్వారా శబ్దాలను క్రమపద్ధతిలో అమర్చి భాషగా మలిచి మాట్లాడుతారు.

📄 Page 71: Anatomy of Larynx & Vocal Cords Figs 9 & 10 (Opened/Closed Cords)

English Text (71.1):

The Larynx (voice box) contains two muscular ligaments called vocal cords stretched across with a narrow slit between them.

Breathing vs Speaking: Vocal cords open wide during inhalation; they close when speaking, and air from lungs forces through the slit causing cords to vibrate.

Dimensions: Men ~20 mm; Women ~15 mm (5 mm less); Children even shorter. Shorter cords produce higher pitch.

Activity 7: Blowing across a stretched chocolate wrapper simulates vocal cord vibration.

తెలుగు సమగ్ర వివరణ (71.1):

గొంతులోని స్వరపేటిక (లారింక్స్) లో రెండు స్వరతంత్రులు (వోకల్ కార్డ్స్) ఉంటాయి. శ్వాస తీసుకునేటప్పుడు ఇవి తెరుచుకుని గాలికి దారిస్తాయి. మాట్లాడేటప్పుడు ఇవి దగ్గరకు జరిగి సన్నని చీలికను ఏర్పరుస్తాయి. ఊపిరితిత్తుల నుండి వచ్చే గాలి ఆ చీలిక గుండా తోయబడినప్పుడు స్వరతంత్రులు కంపిస్తూ మాటను పుట్టిస్తాయి.

పురుషులలో వీటి పొడవు దాదాపు 20 మి.మీ, స్త్రీలలో 5 మి.మీ తక్కువగా (15 మి.మీ), పిల్లల్లో ఇంకా చిన్నగా ఉండటం వల్ల వారి గొంతులలో విభిన్న శృతులు (పిచ్) ఉంటాయి.

📄 Page 72: Ventriloquism, Mimicry & Sound Propagation in Solids Telangana Artistes & Bench Tap Experiment

English Text (72.1):

Ventriloquists: Speak without moving lips through breath control and diaphragm mastery. Chinchapattana Gomatham Srinivas of Warangal performed 6000+ shows and set a 32-hour non-stop mimicry world record in 1990.

Dr. Nerella Venu Madhav: World-famous mimicry artist from Warangal honored with Padma Shree in 2001.

Activity 8: Striking one end of a wooden table while a student keeps their ear directly on the wood transmits sound far louder than through air.

తెలుగు సమగ్ర వివరణ (72.1):

వరంగల్ జిల్లాకు చెందిన చించపట్టణ గోమఠం శ్రీనివాస్ పెదవులు కదపకుండా మాట్లాడే వెంక్రిలాక్విజంలో 32 గంటల ప్రపంచ రికార్డు సృష్టించారు. పద్మశ్రీ డాక్టర్ నేరెళ్ళ వేణుమాధవ్ అంతర్జాతీయ ఖ్యాతి పొందిన మిమిక్రీ దిగ్గజం.

ఘన పదార్థాల్లో ప్రసారం: బల్ల ఒక చివర చెవి ఆనించి రెండో వైపు పెన్సిల్‌తో మెల్లగా తట్టినప్పుడు శబ్దం గాలికంటే కర్ర ద్వారా ఎంతో స్పష్టంగా వినిపిస్తుంది. ఘన పదార్థాల్లో ధ్వని చాలా వేగంగా ప్రయాణిస్తుంది.

📄 Page 73: Toy Phone & Sound Propagation in Liquids Fig-13 (Cup Phone) & Fig-14 (Stones in Water)

English Text (73.1):

Toy Telephone: Two paper cups connected by a taut string transmit vocal vibrations through the solid string.

Activity 9: Striking two stones together inside a water bucket while holding an ear to the bucket wall allows sound to be heard clearly.

Conclusion: Sound travels through solids, liquids, and gases.

తెలుగు సమగ్ర వివరణ (73.1):

పేపర్ కప్పులు-దారంతో చేసిన ఆట ఫోన్ ఘన పదార్థాల గుండా ధ్వని ప్రయాణిస్తుందని నిరూపిస్తుంది. నీటి బకెట్ లోపల రెండు రాళ్ళను కొట్టినప్పుడు చెవిని బకెట్ అంచుకు తాకిస్తే శబ్దం స్పష్టంగా వినిపిస్తుంది. కాబట్టి ఘన, ద్రవ, వాయు మూడు భౌతిక స్థితుల్లోనూ ధ్వని ప్రసరిస్తుంది.

📄 Page 74: Sound Needs a Medium (Vacuum Test) & How We Hear Fig-15: Tumbler Vacuum & Ear Pinna

English Text (74.1):

Activity 10: A ringing phone in a dry glass covered by a plate has audible sound. As air is sucked out tightly with the mouth, volume decreases drastically. In complete vacuum, no sound can be heard.

How we hear: The ear consists of outer, middle, and inner sections. Pinna collects atmospheric vibrations and directs them into the ear canal.

తెలుగు సమగ్ర వివరణ (74.1):

గాజు గ్లాసులో రింగ్ అవుతున్న మొబైల్ ఉంచి, గాలిని పీల్చినప్పుడు గాలి తగ్గి శబ్దం క్రమంగా క్షీణిస్తుంది. గాలిని పూర్తిగా తొలగిస్తే (శూన్యం ఏర్పడితే) శబ్దం అస్సలు వినిపించదు. ధ్వని ప్రసారానికి యానకం తప్పనిసరి. మన బాహ్య చెవిలోని 'చెవి దొప్ప' (పిన్నా) పరిసరాల నుండి ఈ తరంగాలను సేకరించి శ్రవణ కుహరంలోకి పంపుతుంది.

📄 Page 75: Eardrum, Ear Ossicles, Cochlea & Loudness Fig-16: Anatomy of Human Ear

English Text (75.1):

Middle Ear Bones: Malleus (hammer), Incus (anvil), and Stapes (stirrup) magnify vibrations.

Oval Window: Area is 1/20th of the eardrum, increasing pressure 30 to 60 times.

Cochlea: Filled with fluid; tiny hair cells convert fluid motion into electrical signals sent via auditory nerves to the brain.

Loudness & Feebleness: Drums produce loud sounds; assembly pledge is feeble.

తెలుగు సమగ్ర వివరణ (75.1):

ధ్వని కంపనాలు కర్ణభేరిని తాకగానే మధ్య చెవిలోని మూడు ఎముకలు - కూటకము (సుత్తి), దాగి (అన్విల్), కర్ణవలయము/స్తాపెస్ (రికాబు) - ఈ కంపనాలను వర్ధనం చేస్తాయి. అండాకార కిటికీ వైశాల్యం కర్ణభేరిలో 1/20 వంతు మాత్రమే ఉండటంతో కంపనాలు 30 నుండి 60 రెట్లు పెరుగుతాయి. లోపలి చెవిలోని కోక్లియా ద్రవాలలోని రోమ కణాలు వీటిని విద్యుత్ సంకేతాలుగా మార్చి మెదడుకు చేరవేస్తాయి.

📄 Page 76: Lab Activity 1 - Amplitude, Mean Position & Loudness Figs 17 & 18 (Table 4)

English Text (76.1):

Lab Activity 1: Scale/blade clamped under brick on table. Initial rest position is Mean Position (OA). Maximum displacement (OA to OB or OA to OC) is called Amplitude.

Small Force → Small Amplitude → Feeble Sound.
Large Force → Large Amplitude → Loud Sound.

Conclusion: Loudness is determined directly by amplitude of vibration.

తెలుగు సమగ్ర వివరణ (76.1):

స్కేలు మొదట నిశ్చలంగా ఉన్న స్థితిని 'మధ్యస్థ స్థానం' (OA) అంటారు. మధ్యస్థ స్థానం నుండి ఇరువైపులా జరిగే లయబద్ధ చలనాన్ని ఒక కంపనం అంటారు. మధ్యస్థ స్థానం నుండి పొందే గరిష్ట స్థానభ్రంశాన్ని 'కంపన పరిమితి' (యాంప్లిట్యూడ్) అంటారు. తక్కువ బలం ఉపయోగిస్తే తక్కువ కంపన పరిమితితో సన్నని ధ్వని, ఎక్కువ బలం ఉపయోగిస్తే ఎక్కువ కంపన పరిమితితో తీవ్రమైన (బిగ్గర) ధ్వని పుడుతుంది.

📄 Page 77: Decibel Scale (dB) & Lab Activity 2 (Pitch) Fig-19 (Hacksaw Blades)

English Text (77.1):

Decibel (dB): Unit of sound intensity named after Alexander Graham Bell. 0 dB = silence threshold; 10 dB = 10x; 20 dB = 100x; 30 dB = 1000x.

Whisper: 15 dB | Normal conversation: 60 dB | Lawnmower: 90 dB
Car horn: 110 dB | Jet engine: 120 dB | Gunshot: 140 dB

Lab Activity 2: 5cm blade vibrates far faster and produces shriller sound than 20cm blade.

తెలుగు సమగ్ర వివరణ (77.1):

ధ్వని తీవ్రతను డెసిబెల్ (dB) లలో కొలుస్తారు. ప్రతి 10 dB పెరుగుదలకు తీవ్రత 10 రెట్లు పెరుగుతుంది (20 dB అంటే 100 రెట్లు, 30 dB అంటే 1,000 రెట్లు). సంభాషణ 60 dB, కార్ హారన్ 110 dB, జెట్ ఇంజన్ 120 dB.

ల్యాబ్ కృత్యం 2: 5 సెం.మీ బయటకు ఉన్న చిన్న బ్లేడు ఎక్కువ కంపనాలు చేస్తూ కీచు ధ్వనిని (హై పిచ్), 20 సెం.మీ బ్లేడు తక్కువ కంపనాలతో బొంగురు ధ్వనిని (లో పిచ్) ఇస్తుంది.

📄 Page 78: Frequency, Pitch & Vocal Cord Pitch Order Ascending Voice Pitch

English Text (78.1):

Frequency: Number of vibrations per second. Shrillness is called Pitch. High frequency → High pitch; Low frequency → Low pitch.

Voice Pitch Ascending Order:
Lion < Adult Man < Adult Woman < Child < Infant < Insect.

Birds make high pitch sounds; lions produce low-pitch roars.

తెలుగు సమగ్ర వివరణ (78.1):

ఒక సెకనులో జరిగే కంపనాల సంఖ్యను 'పౌనఃపున్యం' (ఫ్రీక్వెన్సీ) అంటారు. ధ్వని కీచుదనాన్ని 'శృతి' లేదా 'పిచ్' అంటారు. పౌనఃపున్యం ఎక్కువైతే పిచ్ ఎక్కువ. పక్షి కిలకిలారావం ఎక్కువ పిచ్, సింహం గర్జన తక్కువ పిచ్.

పిచ్ ఆరోహణ క్రమం: సింహం < పురుషుడు < స్త్రీ < బాలుడు < పసిపాప < కీటకం.

📄 Page 79: Speech Organs, Music vs Noise & Audible Range 20 Hz - 20,000 Hz

English Text (79.1):

Speech Organs: Vocal cords, lips, teeth, tongue, nose, and throat produce words of mixed frequencies.

Music vs Noise: Ordered, pleasant sounds are Music; irregular, discordant sounds are Noise.

Audible Range: 20 to 20,000 vibrations/sec (Hz). Less than 20 Hz (infrasound) or above 20,000 Hz (ultrasound) are inaudible to humans.

తెలుగు సమగ్ర వివరణ (79.1):

స్వరతంత్రులు, పెదవులు, దంతాలు, నాలుక, ముక్కు మరియు గొంతు కలిసి వివిధ పౌనఃపున్యాల అక్షరాలను పలుకుతాయి. వినడానికి ఇంపుగా ఉండే క్రమబద్ధ శబ్దాలు 'సంగీతం'; వినడానికి ఇబ్బంది కలిగించే అస్తవ్యస్త ధ్వనులు 'శబ్దం' (నాయిస్).

మానవుని శ్రవ్య అవధి 20 Hz నుండి 20,000 Hz వరకు మాత్రమే ఉంటుంది.

📄 Page 80: Sound Pollution & Legends M.S. Subbulakshmi & Ghantasala Noise Effects & Control

English Text (80.1):

Normal talk is ~60 dB; >80 dB causes physical pain and hearing loss. Effects: sleeplessness, hypertension, elevated BP.

Remedies: Vehicle silencers, quieter machinery, lowered TV volumes, planting acoustic buffer trees.

Bharat Ratna M.S. Subbulakshmi: Renowned Carnatic music legend and philanthropist.
Ghantasala Venkateswar Rao: Legendary playback singer and music director with over 10,000 songs.

తెలుగు సమగ్ర వివరణ (80.1):

సాధారణ సంభాషణ 60 dB; 80 dB దాటిన శబ్దం భౌతిక బాధ, నిద్రలేమి, రక్తపోటును కలిగిస్తుంది. నివారణకు సైలెన్సర్లు అమర్చాలి, చెట్లను నాటాలి.

గాన కోకిల ఎం.ఎస్. సుబ్బులక్ష్మి, గాన గంధర్వుడు ఘంటసాల గార్ల అపార సేవలు సంగీత ప్రపంచంలో చిరస్మరణీయం.

📄 Page 81: Key Words & What We Have Learnt (All 11 Points) Summary Review

What We Have Learnt (All 11 Points):

Vibrating body produces sound.
Human beings produce sound with the help of vocal cords.
Sound travels through solids, liquids, and gases; it cannot travel through vacuum.
The vibration of the eardrum gives us the sense of hearing.
Loudness and feebleness are determined by amplitude of vibration.
Intensity of sound is measured in dB (decibels).
Pitch or shrillness is determined by frequency.
The number of vibrations per second is called frequency.
Normal sounds consist of mixed frequencies.
The hearing limit of sound by humans is called audible range (20 Hz - 20000 Hz).
Pleasant sounds are music; unpleasant sounds are noise.

మనం ఏమి నేర్చుకున్నాం? (11 సారాంశ సూత్రాలు):

కంపించే వస్తువు ధ్వనిని ఉత్పత్తి చేస్తుంది.
స్వరతంత్రుల సహాయంతో మానవులు ధ్వనిని పుట్టిస్తారు.
ధ్వని ఘన, ద్రవ, వాయువులలో ప్రసరిస్తుంది; శూన్యంలో ప్రయాణించలేదు.
కర్ణభేరి కంపనాలు మనకు వినికిడి జ్ఞానాన్ని కలిగిస్తాయి.
ధ్వని తీవ్రత, క్షీణతలను కంపన పరిమితి నిర్ణయిస్తుంది.
ధ్వని తీవ్రతను డెసిబెల్స్ (dB) లో కొలుస్తారు.
పిచ్ లేదా కీచుదనాన్ని పౌనఃపున్యం నిర్ణయిస్తుంది.
సెకనుకు జరిగే కంపనాల సంఖ్యను పౌనఃపున్యం అంటారు.
సాధారణ ధ్వనులు మిశ్రమ పౌనఃపున్యాలను కలిగి ఉంటాయి.
మానవ వినికిడి పరిమితిని శ్రవ్య అవధి (20 Hz - 20000 Hz) అంటారు.
వినసొంపైన ధ్వనులు సంగీతం; వినరాని కర్ణకఠోర ధ్వనులు శబ్దం (నాయిస్).

80 Master Key Points with Long Telugu Explanations & Examples

80 ముఖ్యమైన అంశాలు - సులభమైన ఉదాహరణలతో సమగ్ర వివరణలు

Points 1 to 80 Complete

80 Scientific Glossary Vocabulary Terms with Contextual Sentences

80 ధ్వని శాస్త్ర పదకోశం - ఆంగ్ల మరియు తెలుగు వాక్య ప్రయోగాలతో

80 Terms & Examples

Complete "Improve Your Learning" Exercises (Pages 81–82)

Every textbook exercise fully solved with academic standard tags (AS1 to AS7) and dual-language descriptions.

I. Reflections on Concepts (భావనలపై ప్రతిస్పందనలు)

Reflections on Concepts - Q1 (AS1)

Q1: How can you explain that sound has energy? (AS1)

ప్రశ్న 1: ధ్వనికి శక్తి ఉందని నీవు ఎలా వివరించగలవు?

Answer (English): We can demonstrate that sound has energy through Activity 4:

Take a cut plastic bottle and stretch a balloon tightly across its mouth to form a diaphragm.
Sprinkle sugar crystals or fine sand particles on top of the stretched balloon.
Place a cell phone inside the bottle playing songs at high volume.
Observation: As music plays, the sand particles dance and bounce vigorously. When the music stops, the particles become stationary.
Inference: The acoustic waves generated by the mobile phone vibrate the balloon membrane, transferring mechanical kinetic energy to the sand grains. Hence, sound is a form of energy.

సమాధానం (తెలుగు): కృత్యం-4 ద్వారా ధ్వనికి శక్తి ఉందని నిరూపించవచ్చు:

ఒక ప్లాస్టిక్ సీసా పైభాగాన్ని కత్తిరించి, మూతిపై బెలూన్ పొరను బిగుతుగా కట్టి డయాఫ్రమ్ లాగా చేయాలి.
దానిపై కొన్ని చక్కెర లేదా ఇసుక రేణువులను ఉంచాలి.
సీసా లోపల మొబైల్ ఫోన్ ఉంచి ఎక్కువ శబ్దంతో పాటలు పెట్టాలి.
పరిశీలన: పాటలు మోగుతున్నంత సేపు బెలూన్ పొర కంపిస్తూ దానిపై ఉన్న ఇసుక రేణువులను పైకి కిందకి ఎగురుతూ నాట్యం చేయిస్తుంది.
నిర్ధారణ: ధ్వని తరంగాలు తీసుకెళ్ళే యాంత్రిక శక్తి బెలూన్ పొరకు బదిలీ కావడం వల్లే రేణువులు కదులుతాయి. కాబట్టి ధ్వనికి శక్తి ఉందని రుజువవుతుంది.

Reflections on Concepts - Q2 (AS1)

Q2: Write the unit to measure the sound intensity. (AS1)

ప్రశ్న 2: ధ్వని తీవ్రతను కొలిచే ప్రమాణాన్ని రాయండి.

Answer (English): The unit used to measure the intensity or loudness of sound is the Decibel, denoted as dB. It is named in honor of Alexander Graham Bell (1847–1942), whose pioneering research in acoustics led to the invention of the telephone.

సమాధానం (తెలుగు): ధ్వని తీవ్రతను కొలిచే ప్రమాణం డెసిబెల్ (Decibel). దీని సంకేతం dB. టెలిఫోన్‌ను కనిపెట్టిన సుప్రసిద్ధ శాస్త్రవేత్త అలెగ్జాండర్ గ్రాహం బెల్ (1847–1942) గౌరవార్థం ఈ ప్రమాణాన్ని నిర్ణయించారు.

Reflections on Concepts - Q3 (AS1)

Q3: Write the differences between noise and music? (AS1)

ప్రశ్న 3: సంగీతానికి మరియు శబ్దానికి (రొద) మధ్య గల తేడాలను రాయండి.

Answer (English):

Feature	Music	Noise
Nature	Regular, ordered periodic vibrations.	Irregular, discordant, non-periodic vibrations.
Sensation	Pleasant, soothing, and enjoyable to the ear.	Harsh, irritating, unpleasant, and painful.
Examples	Flute, Veena, Violin, classical vocals.	Traffic horns, metal plate dropping, stone crushing.

సమాధానం (తెలుగు):

లక్షణం	సంగీతం (Music)	శబ్దం / రొద (Noise)
కంపన స్వభావం	క్రమబద్ధమైన, నియమిత కాలవ్యవధుల్లో జరిగే కంపనాలు.	అస్తవ్యస్తమైన, అపశ్రుతితో కూడిన లయలేని కంపనాలు.
చెవిపై అనుభూతి	వినడానికి ఆహ్లాదకరంగా, ఇంపుగా, మనసుకు హాయిగా ఉంటుంది.	వినడానికి అసహ్యకరంగా, విసుగు మరియు తలనొప్పి కలిగిస్తుంది.
ఉదాహరణలు	పిల్లనగ్రోవి, వీణ, వయోలిన్, గాత్ర కచేరీ.	ట్రాఫిక్ హారన్లు, కిందపడ్డ స్టీలు పళ్ళెం, సైలెన్సర్ లేని వాహనం.

Reflections on Concepts - Q4 (AS1)

Q4: Explain the sources which produce sound pollution in your surroundings. (AS1)

ప్రశ్న 4: మీ పరిసరాలలో శబ్ద కాలుష్యాన్ని కలుగజేసే వివిధ మూలాలను వివరించండి.

Answer (English): Major sources of sound pollution in surrounding communities include:

Road Traffic: Continuous honking of pressure horns, diesel engines of trucks, buses, motorbikes without silencers.
Industrial & Mining Sites: Heavy stone crushers, power looms, grinding machines, metal forging, blasting operations.
Construction Works: Concrete mixers, pneumatic jackhammers, drilling machines, cranes.
Public Celebrations: High-decibel DJ sound systems, amplifiers at functions, bursting high-intensity firecrackers during festivals.
Domestic Appliances: Food mixers/grinders, washing machines, vacuum cleaners, desert coolers, high-volume TV sets.

సమాధానం (తెలుగు): మన పరిసరాల్లో శబ్ద కాలుష్యానికి కారణమయ్యే ప్రధాన వనరులు:

రవాణా సాధనాలు: లారీలు, బస్సులు, ఆటోలు మరియు సైలెన్సర్ లేని ద్విచక్ర వాహనాల నుండి వచ్చే విపరీతమైన హారన్ల రొద.
పరిశ్రమలు & గనులు: రాళ్ళు పగులగొట్టే క్రషర్లు, భారీ యంత్రాలు, గ్రైండింగ్ మిషన్లు, మైనింగ్ పేలుళ్లు.
భవన నిర్మాణ పనులు: కాంక్రీట్ మిక్సర్లు, డ్రిల్లింగ్ యంత్రాలు, రోడ్లను తవ్వే జాక్ హ్యామర్లు.
వేడుకలు & ఉత్సవాలు: వివాహాలు, ఊరేగింపులలో వాడే పెద్ద డీజే లౌడ్‌స్పీకర్లు, దీపావళి టపాసులు.
గృహోపకరణాలు: మిక్సర్లు, గ్రైండర్లు, వాషింగ్ మెషీన్లు, వాటర్ మోటార్లు, పెద్ద శబ్దంతో పెట్టే టీవీలు.

II. Application of Concepts (భావనల అనువర్తనం)

Application of Concepts - Q1 (AS1)

Q1: The sounds of crickets (insects) make us close our ears. Why? (AS1)

ప్రశ్న 1: కీచురాళ్ళ శబ్దం విన్నప్పుడు మనం చెవులు మూసుకుంటాం. ఎందుకు?

Answer (English): Crickets produce sound by rubbing their specialized serrated wings together rapidly at high frequencies (called stridulation). This produces a sound with an extremely high pitch (shrillness). The human auditory eardrum and cochlea are intensely sensitive to sharp high frequencies; such prolonged shrillness triggers acoustic irritation and ear strain, making us instinctively close our ears.

సమాధానం (తెలుగు): కీచురాళ్ళు తమ రెక్కలను అతివేగంగా రాపిడి చేసుకోవడం ద్వారా శబ్దాన్ని పుట్టిస్తాయి. ఈ కంపనాల పౌనఃపున్యం చాలా ఎక్కువగా ఉండటం వలన వాటి శబ్దం అత్యంత అధిక శృతి (హై పిచ్ లేదా విపరీతమైన కీచుదనం) కలిగి ఉంటుంది. ఇంతటి సూది లాంటి కీచు ధ్వని మన కర్ణభేరికి అసౌకర్యాన్ని, వినికిడి బాధను కలిగిస్తుంది. అందువల్ల ఆ రొదను భరించలేక మనం చెవులు మూసుకుంటాం.

Application of Concepts - Q2 (AS1)

Q2: Write the names of any three musical instruments that you know and explain how they produce sound. (AS1)

ప్రశ్న 2: మీకు తెలిసిన ఏవైనా మూడు సంగీత వాయిద్యాల పేర్లు రాసి, అవి ధ్వనిని ఎలా ఉత్పత్తి చేస్తాయో వివరించండి.

Answer (English):

1. Flute (వేణువు - Wind Instrument): When a player blows air across the embouchure hole, the air column inside the hollow cylindrical body starts oscillating. Opening and closing tone holes changes column length, varying pitch.
2. Tabla (తబలా - Membrane Instrument): Striking the stretched animal skin diaphragm with fingers causes it to vibrate. The hollow wooden body also resonates the enclosed air column simultaneously.
3. Veena (వీణ - Stringed Instrument): Plucking the metallic strings causes them to vibrate transversally. These vibrations pass through the bridge into the hollow wooden gourd (kudam), which acts as a resonance chamber.

సమాధానం (తెలుగు):

1. పిల్లనగ్రోవి (వేణువు): దీని రంధ్రం ద్వారా గాలిని ఊదినప్పుడు వేణువు గొట్టం లోపలి 'వాయు స్తంభం' కంపిస్తుంది. వేళ్ళతో రంధ్రాలను మూస్తూ తెరుస్తూ ఉంటే గాలి స్తంభం పొడవు మారి వేర్వేరు స్వరాలు పలకబడతాయి.
2. తబలా: చేతితో లేదా వేళ్ళతో బిగించిన చర్మపు పొరను తట్టినప్పుడు చర్మం కంపిస్తుంది. దీనితో పాటు తబలా లోపలి బోలు భాగంలోని గాలి కూడా కంపిస్తూ గంభీరమైన నాదాన్ని ఇస్తుంది.
3. వీణ: వేలితో లోహపు తీగలను మీటినప్పుడు తీగలు వేగంగా కంపిస్తాయి. ఆ కంపనాలు బిజ్జీ ద్వారా బోలుగా ఉండే సొరకాయ బుర్ర లేదా చెక్క కుహరంలోకి చేరి అనునాదం చెంది శ్రావ్యమైన సంగీతాన్ని పుట్టిస్తాయి.

Application of Concepts - Q3 (AS5)

Q3: Draw the figures depicting low amplitude and high amplitude. (AS5)

ప్రశ్న 3: అల్ప కంపన పరిమితి మరియు అధిక కంపన పరిమితిని చూపే చిత్రాలను గీయండి.

Figure Illustrations (English Description):

The crest and trough heights depict amplitude. Greater crest height corresponds to louder sound.

వివరణ (తెలుగు):

పై చిత్రంలో చూసినట్లు:

అల్ప కంపన పరిమితి: మధ్యస్థ రేఖ నుండి తరంగ శృంగం లేదా ద్రోణి ఎత్తు తక్కువగా ఉంటుంది. ఇది సన్నని లేదా క్షీణ ధ్వనిని సూచిస్తుంది.
అధిక కంపన పరిమితి: మధ్యస్థ రేఖ నుండి తరంగం పొందే గరిష్ట ఎత్తు చాలా ఎక్కువగా ఉంటుంది. ఇది బిగ్గర లేదా తీవ్రమైన ధ్వనిని సూచిస్తుంది.

Application of Concepts - Q4 (AS3)

Q4: "Vibrations in a body produce sounds". How do you prove it? (AS3)

ప్రశ్న 4: "వస్తువులోని కంపనాలు ధ్వనిని పుట్టిస్తాయి" - దీనిని నీవు ఎలా నిరూపిస్తావు?

Answer (English): We prove this through the Tuning Fork & Water Plate Experiment:

Strike the prong of a metal tuning fork against a hard rubber pad. It produces a clear humming tone.
Touch the vibrating prongs to the surface of still water in a shallow dish.
Observation: Water splashes vigorously and ripples radiate outward in all directions.
Grasp the prongs firmly with your fingers: the vibrations immediately stop, the water becomes calm, and the sound ceases instantaneously.
Conclusion: Sound exists only as long as vibrations continue; damping the vibration extinguishes sound production immediately.

సమాధానం (తెలుగు): శృతిదండం మరియు నీటి పళ్లెం ప్రయోగం:

ఒక లోహపు శృతిదండాన్ని రబ్బరు ప్యాడ్‌పై కొట్టినప్పుడు అది శ్రావ్యమైన ధ్వనిని చేస్తుంది.
ధ్వనిస్తున్న శృతిదండం భుజాన్ని ఒక పళ్లెంలోని నిశ్చల నీటి ఉపరితలానికి తాకించాలి.
పరిశీలన: నీటి తుంపర్లు పైకి చిమ్ముతాయి మరియు నీటిలో వేగవంతమైన వలయాకార అలలు ఏర్పడతాయి.
ఇప్పుడు శృతిదండాన్ని చేతితో గట్టిగా పట్టుకుంటే కంపనాలు ఆగిపోతాయి, నీటిలో తుంపర్లు ఆగిపోతాయి మరియు శబ్దం కూడా వెంటనే ఆగిపోతుంది.
నిర్ధారణ: వస్తువు కంపిస్తున్నంత సేపే ధ్వని పుడుతుందని, కంపనాలు ఆగిపోతే ధ్వని ఆగిపోతుందని ఇది నిరూపిస్తుంది.

III. Higher Order Thinking Questions (ఉన్నత స్థాయి ఆలోచనాత్మక ప్రశ్నలు)

HOTs - Q1 (AS1)

Q1: What is the effect of humidity on quality of sound propagation? Is there any difference in propagation of sound in air during summer and winter seasons? Discuss. (AS1)

ప్రశ్న 1: ధ్వని ప్రసార నాణ్యతపై తేమ (హ్యుమిడిటీ) ప్రభావం ఏమిటి? వేసవి, చలికాలాల్లో గాలిలో ధ్వని ప్రసారంలో ఏమైనా తేడాలు ఉంటాయా? చర్చించండి.

Answer (English):

Effect of Humidity: Humid air contains water vapour ($H_2O$), whose molar mass (18 g/mol) is significantly less than dry air gases like Nitrogen ($N_2$, 28 g/mol) and Oxygen ($O_2$, 32 g/mol). Hence, moist air has lower density. Since sound velocity is inversely proportional to the square root of medium density ($v \propto \frac{1}{\sqrt{\rho}}$), sound travels faster and suffers less damping in humid air.
Summer vs. Winter: In hot summer, high ground temperatures create air turbulence that scatters sound upward. In winter nights, cold dense air near the ground beneath warmer air layers forms temperature inversion that refracts sound downward toward the ground. Combined with winter humidity, distant sounds (like midnight train sirens or factory sirens) travel much further and are heard with remarkable clarity.

సమాధానం (తెలుగు):

తేమ ప్రభావం: గాలిలో నీటి ఆవిరి (తేమ) పెరిగినప్పుడు గాలి సాంద్రత తగ్గుతుంది. సాంద్రత తగ్గినప్పుడు ధ్వని వేగం పెరుగుతుంది మరియు ధ్వని శక్తి త్వరగా క్షీణించదు. కాబట్టి తేమతో కూడిన గాలిలో ధ్వని వేగంగా, స్పష్టంగా ప్రసరిస్తుంది.
వేసవి vs చలికాలం: వేసవి మధ్యాహ్నాలలో నేల బాగా వేడెక్కి గాలి అల్లకల్లోలంగా మారి శబ్దాలను పైకి వెదజల్లుతుంది. కానీ చలికాలపు రాత్రులలో నేల చల్లబడి, తేమ ఎక్కువగా ఉండి ధ్వని తరంగాలు వాతావరణంలో కిందికి వంగి నేల వెంబడి చాలా దూరం ప్రయాణిస్తాయి. అందుకే చలికాలపు రాత్రుల్లో దూరంగా వెళ్ళే రైలు కూత ఎంతో స్పష్టంగా మనకు వినిపిస్తుంది.

HOTs - Q2 (AS7)

Q2: How does sound pollution affect Biodiversity? Explain. (AS7)

ప్రశ్న 2: శబ్ద కాలుష్యం జీవవైవిధ్యాన్ని ఎలా దెబ్బతీస్తుంది? వివరించండి.

Answer (English): Sound pollution severely disrupts natural ecosystems and biodiversity:

Communication Masking: Birds, bats, and marine mammals rely on acoustic calls for mating, territory marking, and warning of predators. Loud ambient noise drowns out these critical signals.
Navigation & Echolocation Breakdown: Bats in urban areas fail to forage properly. Marine noise from ocean shipping and naval sonars disorients whales and dolphins, causing mass beach strandings.
Reproductive Failure: Many animal species abandon breeding grounds near highways, quarries, and airports, leading to local population collapse.
Stress & Habitat Migration: Wildlife experiences elevated heart rates and stress hormone levels, driving sensitive bird species (like house sparrows) away from cities.

సమాధానం (తెలుగు): శబ్ద కాలుష్యం మూగజీవులు మరియు ప్రకృతి సమతుల్యతపై చూపే తీవ్ర ప్రభావాలు:

సంకేతాల గ్రహింపు లోపం: పక్షులు, కీటకాలు తమ సహచరులను ఆకర్షించడానికి, పిల్లలకు ఆహారం అందించడానికి చేసే పిలుపులు మానవ రొదలో కలిసిపోయి గుర్తించలేకపోతాయి.
గమ్యం తప్పిపోవడం: గబ్బిలాలు, డాల్ఫిన్లు మరియు తిమింగలాలు ధ్వని ఆధారిత ఎకోలొకేషన్ ద్వారా ప్రయాణిస్తాయి. నగరాల మరియు నౌకల శబ్దాల వల్ల అవి దిక్కుతోచక సముద్ర తీరాలకు కొట్టుకువచ్చి ప్రాణాలు కోల్పోతున్నాయి.
పునరుత్పత్తి మందగించడం: తీవ్రమైన శబ్దాల భయంతో అడవి జంతువులు జతకట్టడం మానేస్తాయి, లేదా గుడ్లు పెట్టే ప్రశాంత ఆవాసాలను వదిలి పారిపోతాయి.
పట్టణాల నుండి పక్షుల తరలింపు: అధిక శబ్ద కాలుష్యం తట్టుకోలేక పిచ్చుకలు, కోయిలలు వంటి సున్నిత పక్షులు నగరాల నుండి అంతరించిపోతున్నాయి.

IV. Multiple Choice Questions (Page 82 Textbook MCQs)

1. An object which moves to and fro motion from rest known as ______ [ b ]

నిశ్చల స్థితి నుండి ముందుకు వెనుకకు జరిగే చలనాన్ని ఏమంటారు?

a) Linear motion (సరళరేఖా చలనం)

b) Vibration (కంపనం) ✔

c) Simple motion (సాధారణ చలనం)

d) Angular motion (కోణీయ చలనం)

Scientific Reason: The to-and-fro periodic oscillation of a particle or body about its mean equilibrium position is defined as vibration.

2. The number of vibrations produced per second is known as ______ [ a ]

ఒక సెకను కాలంలో ఉత్పత్తి అయ్యే కంపనాల సంఖ్యను ఏమంటారు?

a) Frequency (పౌనఃపున్యం) ✔

b) Shrillness (కీచుదనం)

c) Vibration limit (కంపన అవధి)

d) Decibels (డెసిబెల్స్)

Scientific Reason: Frequency ($f$) = $\frac{\text{Number of vibrations}}{\text{Time in seconds}}$. Its SI unit is Hertz (Hz).

3. The audible sound range of man is ______ [ b ]

మానవుని శ్రవ్య ధ్వని పరిమితి ఎంత?

a) 10-10000 Vibrations/sec

b) 20-20000 Vibrations/sec (Hz) ✔

c) 30-30000 Vibrations/sec

d) 40-40000 Vibrations/sec

Scientific Reason: Frequencies below 20 Hz (infrasound) and above 20,000 Hz (ultrasound) cannot excite the human cochlear sensory hair cells.

4. The oval window has the surface area ______ of the eardrum. [ b ]

అండాకార కిటికీ వైశాల్యం కర్ణభేరి వైశాల్యంలో ఎన్నో వంతు?

a) 1/10

b) 1/20 (20 వ వంతు) ✔

c) 1/30

d) 1/40

Scientific Reason: Because the oval window area is only 1/20th that of the tympanum, the acoustic pressure exerted by the stapes is amplified 30 to 60 times.

5. The shrillness of a sound is known as ______ [ a ]

ధ్వని యొక్క కీచుదనాన్ని ఏమంటారు?

a) Pitch (శృతి / పిచ్) ✔

b) Vibration (కంపనం)

c) Intensity (తీవ్రత)

d) Decibel (డెసిబెల్)

Scientific Reason: Pitch represents the brain's perception of sound frequency; high pitch corresponds to high frequency and pronounced shrillness.

Suggested Experiments (Page 82 Complete Lab Writeups)

Full scientific reports: Aim, Apparatus, Procedure, Observation Table, and Conclusions in both languages.

Suggested Experiment 1: Intensity vs. Amplitude

Aim: To know the relationship between the intensity of sound produced by a body and its amplitude.

ఉద్దేశం: వస్తువు ఉత్పత్తి చేసే ధ్వని తీవ్రతకు మరియు దాని కంపన పరిమితికి మధ్య సంబంధాన్ని తెలుసుకొనుట.

Apparatus: Flat wooden table, 30 cm steel scale / hacksaw blade, heavy brick.

Procedure: 1. Place 10 cm of the scale on the table and clamp it firmly under the brick, keeping 20 cm in air.
2. Pluck the free end gently with small force. Observe the vibration amplitude and listen to sound.
3. Pluck the blade again with greater force and record observations.

Force	Amplitude	Intensity
Small Force	Small (A to B small)	Feeble Sound
Large Force	Large (A to B large)	Loud Sound

Conclusion: Sound intensity is directly proportional to the square of its amplitude ($I \propto A^2$).

పరికరాలు: చెక్క బల్ల, 30 సెం.మీ స్టీలు స్కేలు లేదా హ్యాక్-సా బ్లేడు, బరువైన ఇటుక.

విధానం: స్కేలు 10 సెం.మీ బల్లపై ఉంచి ఇటుకతో గట్టిగా నొక్కిపెట్టి, మిగిలిన 20 సెం.మీ గాలిలో ఉండేలా చూడాలి. మొదట తక్కువ బలంతో మీటి కంపనాలు, ధ్వనిని గమనించాలి. తర్వాత ఎక్కువ బలంతో మీటి పరిశీలించాలి.

ప్రయోగించిన బలం	కంపన పరిమితి	ధ్వని తీవ్రత
అల్ప బలం	తక్కువ పరిమితి	సన్నని / క్షీణ ధ్వని
అధిక బలం	ఎక్కువ పరిమితి	పెద్ద / తీవ్రమైన ధ్వని

ముగింపు: ధ్వని తీవ్రత కంపన పరిమితిపై ప్రత్యక్షంగా ఆధారపడుతుంది.

Suggested Experiment 2: Pitch & Shrillness vs. Frequency

Aim: To identify Pitch or Shrillness of different sounds using varying blade lengths.

ఉద్దేశం: వివిధ ధ్వనుల శృతి లేదా కీచుదనాన్ని గుర్తించుట.

Apparatus: Two hacksaw blades, wooden table, bricks.

Procedure: 1. Blade 1 clamped with 20 cm in air.
2. Blade 2 clamped with only 5 cm in air.
3. Vibrate both blades with identical force and compare their vibrations/sec and resulting pitch.

Blade in Air	Vibrations/sec	Pitch Quality
Blade 1: 20 cm	Fewer (Low Frequency)	Low Pitch (Grave / Flat)
Blade 2: 5 cm	More (High Frequency)	High Pitch (Shrill / Sharp)

Conclusion: Pitch depends strictly on frequency. Shorter vibrating bodies yield higher frequencies and sharper shrillness.

పరికరాలు: రెండు హ్యాక్-సా బ్లేడులు, బల్ల, ఇటుకలు.

విధానం: మొదటి బ్లేడు 20 సెం.మీ గాలిలో ఉండేలా, రెండో బ్లేడు కేవలం 5 సెం.మీ మాత్రమే గాలిలో ఉండేలా బల్లపై ఇటుకలతో బిగించాలి. రెండింటినీ సమాన బలంతో మీటి పరిశీలించాలి.

బ్లేడు పొడవు	కంపనాల సంఖ్య (పౌనఃపున్యం)	ధ్వని శృతి / పిచ్
బ్లేడ్ 1: 20 సెం.మీ	తక్కువ కంపనాలు (అల్ప పౌనఃపున్యం)	తక్కువ పిచ్ (బొంగురు ధ్వని)
బ్లేడ్ 2: 5 సెం.మీ	ఎక్కువ కంపనాలు (అధిక పౌనఃపున్యం)	ఎక్కువ పిచ్ (కీచు ధ్వని)

ముగింపు: ధ్వని శృతి (పిచ్) దాని పౌనఃపున్యంపై ఆధారపడును.

Suggested Project Works (Page 82 Class Projects)

Student project guides for field observations, scrapbooks, and community exhibitions.

Project 1

Sound Pollution Survey & Photographic Report

ప్రాజెక్ట్ 1: శబ్ద కాలుష్య పరిస్థితుల ఛాయాచిత్రాల నివేదిక

Plan: Photograph local traffic jams, stone crushing sites, wedding DJs, and generator hubs. Analyze decibel levels and write measures adopted by municipality.

తెలుగు మార్గదర్శి: పరిసర ప్రాంతాల్లోని ట్రాఫిక్ రొద, గ్రైండర్లు, డీజే మైకుల ఫొటోలు సేకరించి కాలుష్య నివారణ నివేదిక తయారుచేయండి.

Project 2

Musical Instruments Scrapbook & Acoustic Classification

ప్రాజెక్ట్ 2: సంగీత వాయిద్యాల స్క్రాప్ బుక్ రూపకల్పన

Plan: Collect photos of Stringed (Tata Vadya), Wind (Sushira Vadya), and Percussion (Avanaddha Vadya) instruments; tabulate their vibrating source parts.

తెలుగు మార్గదర్శి: వీణ, తబలా, పిల్లనగ్రోవి, డోలు వంటి వాయిద్యాల చిత్రాలు సేకరించి వాటి కంపించే భాగాలను పట్టికలో నమోదు చేయండి.

Project 3

Local Musicians Exhibition & Telangana Heritage

ప్రాజెక్ట్ 3: స్థానిక సంగీత కళాకారుల ప్రదర్శన

Plan: Interview local folk singers, Dappu artistes, and church/temple instrumentalists in Paladugu; display their bios and instruments in your school science corner.

తెలుగు మార్గదర్శి: మన పాలడుగు గ్రామంలోని దప్పు కళాకారులు, నాదస్వర విద్వాంసులను కలిసి వారి కళా ప్రావీణ్యాన్ని తరగతి గదిలో ప్రదర్శించండి.

Do You Know? SCERT Page 82 Final Feature

Acoustic Marvel of Golconda Fort - Hyderabad

గోల్కొండ కోట ధ్వని అద్భుతం - హైదరాబాదు

English Acoustic Architecture:

Golconda Fort in Hyderabad is universally renowned as an architectural and engineering marvel of medieval India.

The Phenomenon: If a person stands at a designated focal point directly under the Grand Portico entrance dome (Fateh Darwaza) and claps their hands, the acoustic reflections are funneled through specialized acoustic corridors. The clap sound reverberates across the granite structures and can be heard clearly at the Bala Hissar pavilion situated at the highest pinnacle of the fort—approximately 1 kilometer away!

Military Engineering Utility: This acoustic design served as an infallible defense warning alarm system, instantly alerting the royal guard atop the citadel against surprise enemy intrusions or royal arrivals.

తెలుగు సమగ్ర వివరణ:

హైదరాబాద్‌లోని చారిత్రాత్మక గోల్కొండ కోట ప్రపంచ ప్రసిద్ధి చెందిన ఇంజనీరింగ్ మరియు వాస్తు అద్భుతం.

ధ్వని విశేషం: కోట ప్రవేశ ద్వారమైన ఫతే దర్వాజా గుమ్మటం కింద ఒక నిర్దిష్ట కేంద్ర స్థానంలో నిలబడి చప్పట్లు కొడితే, ఆ ధ్వని బహుళ పరావర్తనం మరియు పునఃప్రతిధ్వని (Reverberation) చెందుతూ కొండపై దాదాపు 1 కిలోమీటరు దూరంలో అత్యంత ఎత్తులో ఉన్న 'బాలాహిస్సార్' వద్ద స్పష్టంగా వినిపిస్తుంది.

రక్షణ ప్రయోజనం: శత్రు సైన్యాలు ఆకస్మికంగా దాడి చేసినప్పుడు కోటపై ఉన్న సైనికులను అప్రమత్తం చేయడానికి ఆ కాలపు ఇంజనీర్లు ఈ శాస్త్రీయ ధ్వని సంకేత వ్యవస్థను అత్యద్భుతంగా నిర్మించారు.